H ΜΕΘΟΔΙΚΟΤΗΤΑ ΠΟΥ ΤΡΕΛΑΙΝΕΙ

Ένα κοριτσάκι στο Δημοτικό γράφει μια έκθεση για την άνοιξη. Την περιγράφει σαν νεράιδα πάνω σε άρμα με πράσινο φόρεμα, ανθοστόλιστα μαλλιά και γοβάκια από γρασίδι. Η δασκάλα ανασηκώνει το φρύδι αυστηρά. Την κοιτάει σαν να βλέπει κάποιο καθυστερημένο παιδάκι. Την μαλώνει που δεν λέει ότι λένε όλοι. Ότι η άνοιξη είναι μια  από τις εποχές του χρόνου κ.λπ. Έτσι καταστρέφει κάθε έξυπνο σκίρτημα της σκέψης και κάθε φαντασίωση. Βάζει την άνοιξη στο κουτάκι της, στο διάγραμμά της, στο βαρετό της πλαίσιο και η άνοιξη παγώνει. Τώρα όλα είναι ισοδύναμα. Άνοιξη ή χειμώνας δεν έχει καμιά σημασία για το κοριτσάκι. Όλα είναι εποχές του χρόνου και απλά αλλάζουμε μερικές λέξεις και λέμε το ίδιο πράγμα. Όσα παιδιά υποκύπτουν στην πίεση της ανακύκλωσης μιας ύλης που δεν τρώγεται με τίποτα θεωρούνται άριστοι μαθητές-παπαγάλοι.

Τι γίνεται όμως με την φαντασίωση που πρόδωσαν; Στην επιπλέον διάσταση του χώρου η φαντασίωση γίνεται επιτάχυνση. Η ζωή γίνεται ταινία ή σειρές στο διαδίκτυο αλλά δεν τρέχει τίποτα. Είναι σαν να βλέπεις κάθε μέρα ένα και μόνο επεισόδιο αλλά επειδή το βλέπεις κάθε μέρα έχεις την αίσθηση του σίριαλ. Ένας άντρας λέει συνοφρυωμένος «η ταχύτητα φταίει που δεν κάνω τίποτα στη ζωή μου…».Περνάει γρήγορα από το ένα στο άλλο. Από το λουρί του σκύλου στο πάρκο, στο Γυμναστήριο που μισεί αλλά πηγαίνει γιατί έτσι κάνουν όλοι, στην δουλειά που μισεί αλλά την υπηρετεί, στην σφουγγαρίστρα που πασαλείβει τα βρομόνερα παρά τα καθαρίζει και τελικά κάθε βράδυ μένει άυπνος. Παγιδεύεται στις προθεσμίες πληρωμών και έχει κολλήσει στα κιλά που θα ήθελε να φτάσει. Είναι ακριβώς 70. Αυτό το 70 είναι μια στάση στον γύψο. Ό,τι το ξεπεράσει ή το μειώσει διογκώνεται και χάνει τις αναλογίες του. Κάθε μεταβλητή του 70 οδηγεί σε άπειρες μεταλλάξεις του 70.

«φόβος…θυμός…»

Το χέρι του μοιάζει με πιρούνι. Σφηνωμένο για τα καλά στον γύψο του 70. Το χέρι στον γύψο το συγκρατεί ένα λουρί από τον λαιμό. Συνέχεια σκέφτεται να βρίσκει τρόπους για να μην ξοδεύει τον χρόνο του. Να τον επενδύει με μεθοδικότητα. Όσο το κάνει τόσο τρελαίνεται.

«Μην ξοδεύεις τον χρόνο σου!» λένε οι διαφημιστές.

Γιατί και τον χρόνο τον βλέπουν σαν ευκαιρία για χρήμα. Και ο Freud βλέπει τον βήχα της Ντόρας σαν κέρδος που θα ήθελε να βγάλει από την αρρώστια της. Το κέρδος της εξοικονόμησης ενέργειας. Τι κέρδος μπορεί να βγάλει σαν σακάτης που μένει ακίνητος ο χρόνος; Μόνο να παρασιτεί στον χώρο μέχρι να ενωθεί μαζί του σε ένα χωροχρόνο σκέτο σάβανο. Η πραγματικότητα βιώνεται σε γνώριμους κύκλους στο προαύλιο της φυλακής του καθενός. Όπου βλέπετε κλειστούς κύκλους υψώνονται και τοίχοι γύρω τους για καλύτερη περίφραξη. Στο κέντρο του κύκλου που είναι και το μέσον του λιμνάζει το Μηδέν. Το μηδέν της μηδενικής φαντασίωσης, το μηδέν που εκμηδενίζει τις φαντασιώσεις και τις κάνει λεφτά, το αδύνατο, το μηδέν της λογικής, το άδειο κέντρο μιας άδειας πόλης και κάποιες εντάσεις που ξεπετάγονται σαν αγριόχορτα εδώ κι εκεί για να σβήσουν αμέσως μετά και να ανάψουν λίγο παραπέρα. Θα θέλατε να ζείτε πάντα εκεί απλά επειδή το περιβάλλον της φυλακής σας φαίνεται οικείο;

 Αυτή η ανακύκλωση του ίδιου πάντα κύκλου προκαλεί πονοκέφαλο και οι έγκλειστοι το ρίχνουνε στο μάτι.

«κάποιος με μάτιασε πάλι…»

Το να λουφάζω στην κοιλιά του κύκλου είναι σαν να αράζω στην ασφάλεια του θανάτου. Σε μια αποχαύνωση σε στάση εμβρύου που κουλουριάζεται στη μήτρα υπολογίζοντας τι θα ήταν χρήσιμο να κάνει και τι θα ήθελε να επιλέξει αλλά ούτε κάνει, ούτε επιλέγει. Το να κυνηγάτε προθεσμίες πληρωμών είναι σαν να τρέχετε στην εθνική οδό με χίλια γιατί πρέπει να φτάσετε στον προορισμό σας χωρίς ούτε μια στάση. Χωρίς να βλέπετε καν το τοπίο γύρω σας. Μόνο μια θολή εικόνα σας συνοδεύει. Είναι σίγουρο ότι θα συμβεί ατύχημα…

gianpal333

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΑΣΘΕΝΩΝ

Πάνω στη σκηνή βάζουν σαν εκθέματα τους ανθρώπους «από δω ο ψυχωσικός…», «από κει ο σχιζοφρενής…». Τους κάνουν παγίδες-ερωτήσεις ξέροντας ήδη τις απαντήσεις. Ο ηθοποιός που κατά λάθος βρέθηκε στο κέντρο της επικαιρότητας, σε ένα από τα project εκπαίδευσης των «ψ», είναι και κομπάρσος μαζί. Κοκκινίζει, σαστίζει, χάνει τα λόγια του και ό,τι πει ή δεν πει επιβεβαιώνει την δομή του. Οι θεατές εκπαιδευόμενοι αντί να χειροκροτούν σημειώνουν πυρετωδώς στα μπλοκάκια τους την κάθε του λέξη, την κάθε σύσπαση μυών, τον κάθε μορφασμό, το κάθε τραύλισμα και εμπλουτίζουν το θεωρητικό τους πλαίσιο στο οποίο θα τον χώσουν με το ζόρι. Χωράει, δεν χωράει.

Οι Gilles Deleuze-Felix Guattari (Καπιταλισμός και Σχιζοφρένεια) προτρέπουν για «γραμμές φυγής». Να επινοήσει ο καθένας τις δικές του. Συμφωνώ. Επιπλέον, θα σας έλεγα, να χαρτογραφήσει ο καθένας τον δρόμο του προς την έξοδο από τους ομόκεντρους-κεντρομόλους κύκλους των σεκτών που κάνουν τους ανθρώπους εκθέματα, προϊόντα και πολύτιμα μερικά αντικείμενα με κόστος την ζωή τους. Η παρουσίαση ασθενών είναι διαχείριση ασθενών. Η ψυχή και το σώμα αποσυναρμολογείται όπως θα γινόταν με κάποιο μηχάνημα, σπάει σε συστήματα ερωτογενών ζωνών, νησίδων αποκλεισμού, τους λείπει το ένα, τους λείπει το άλλο, πρέπει να προλάβουν το τρίτο το μακρύτερο και όλο και γεμίζει το τεφτέρι των «ψ» με νέες κοπές διαταραχών μέσα στις υπάρχουσες δομές.

Τους βλέπετε τους ομόκεντρους κύκλους;

photo gianpal333

Όσο κι αν προσπαθείτε, ούτε ο Lacan το κατάφερε, ο κύκλος δεν εξίσταται. Ο κύκλος πάει από αφετηρία σε τέρμα αργά ή με αυξανόμενη ενορμητική επιτάχυνση μέχρι να γίνει θηλιά και να σας πνίξει. Σας το χρυσώνουν όμως το χάπι για να μην δίνετε σημασία στους κύκλους που σας φέρνουν ίλιγγο και ασφυξία. Απλά να σκέφτεστε την αξιολόγηση, την λειτουργικότητα της απόλαυσή σας, την ταξινόμηση, την ναρκισσιστική προσάρτηση νέων αντικειμένων και πάει λέγοντας…

Στο τέλος καταλήγετε με ένα σύστημα φαντασιώσεων ειδικά για σας. Με ένα ορθοπεδικό μοντελάκι. Ένα κηδεμόνα που σας κρατάει σε ακινησία. Αν έχετε τάσεις φυγής θα σας βγάλουν τρελούς! Ενώ είσαστε ρακένδυτοι και ακινητοποιημένοι κοιτώντας το ταβάνι ονειρεύεστε πακέτα διακοπών. Αλλά κι αυτά είναι εντός του στρατοπέδου. Όλα εντός του τουριστικού συγκροτήματος, οι τρόφιμοι να κόβουν βόλτες σαν ζόμπι γύρω-γύρω και μια παραλία περιφραγμένη ακριβώς απέξω. Ορίζοντας πουθενά…!

Ο Zizek στην χώρα του simulacrum (2)

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΔΕΥΤΕΡΟ           

Η προτεσταντική θρησκεία δεν είναι ο εγγυητής του χάσματος και της ασυμμετρίας ανάμεσα στο Θεό και στον άνθρωπο. Δεν πρόκειται για καμιά «απομάγευση» του κόσμου η οποία μας αποκαλύπτει την ψυχρή υλική πραγματικότητα του Πραγματικού. Πρόκειται για ένα ψευδοχάσμα που καλύπτεται με ίχνη διαστροφικής απόλαυσης καθώς μας επαναφέρει διαρκώς στην μήτρα της Αιγύπτου χωρίς δυνατότητα εξόδου προς την Γη της Επαγγελίας η οποία συγχρόνως είναι η έρημος του Πραγματικού. Η μη διαμεσολάβηση ανάμεσα στον Θεό και στον άνθρωπο δεν μας απαλλάσσει από ένα κουραστικό εκκλησιαστικό οικοδόμημα που δρα σε αρμονική ιεραρχία με μια θεία παντοδυναμία αλλά μας καλύπτει το παράδοξο μυστήριο της Ενσάρκωσης του Λόγου του Θεού. Ο Zizek αποφαίνεται:"…at the moment of Christ’s death, the earth shook, there was a thunderstorm, signaling that the world was falling apart, that something terrifyingly wrong was taking place which threw the very ontological edifice of reality off the rails. In Hegelese, Milbank’s vision remains that of a substantial immediate harmony of Being; there is no place in it for the outburst of radical negativity, for the full impact of the shattering news that "God is dead"¹. Ο θάνατος του Θεού αντηχεί στην σκέψη του Zizek ως η εγκατάλειψη του Θεού από τον ίδιο τον Θεό. Ένας θάνατος χωρίς ανάσταση. Το θνητό σώμα του Χριστού είναι ένα δοχείο πρόσληψης της θεότητας που πεθαίνει αφήνοντας ένα υπόλοιπο παρουσίας στην κοινότητα των πιστών ως Άγιο Πνεύμα². Ο Χριστός ανασταίνεται ως Άγιο Πνεύμα και όλο το σκηνικό φαντάζει ως ένα υπολειμματικό πλεόνασμα απενσαρκωμένης αγάπης μεταξύ των πιστών ή ως ισοδύναμο της ίδιας τους της κοινότητας. Αυτή η αναπαράσταση θα ταίριαζε περισσότερο με μετενσάρκωση παρά με ανάσταση. Ο συμβολικός Πατέρας γίνεται ένα νεκρό βιβλικό γράμμα. Αν ανυψωθεί σε ένα Ιδεώδες Εγώ τότε εισερχόμαστε απευθείας στο πεδίο του Φαντασιακού Πατέρα τον οποίο καταναλώνει ως Τοτέμ η φαντασιακή κοινότητα των πιστών. Μια άλλη αναπαράστασή του είναι εκείνη της επουράνιας Τριάδας η οποία είναι αποκομμένη από το ανθρώπινο και καθρεφτίζεται σε μια γήινη Τριάδα που ενεργεί για τους ανθρώπους³. Προφανώς και σε αυτήν την διπλοτυπία τα κάτοπτρα πολλαπλασιάζονται και διαιωνίζονται διαθλάσεις, αντανακλάσεις και θραύσματα μιας ανακύκλωσης από το ίδιο στο ίδιο μιας δυσδιάστατης αναπαράστασης χωρίς έξοδο. Βρισκόμαστε διαρκώς ακινητοποιημένοι στον τόπο της αδύνατης απόλαυσης, της αδύνατης ανταλλαγής και των εκάστοτε media που δρουν ως vanishing mediator. Το σημαίνον «Θεός» είναι πάντα ήδη παρελθόν που προβάλλεται στο μέλλον ως διπλή ανάκλαση. Ο Άλλος δεν είναι η ριζική Ετερότητα, ο ριζικά Άλλος. Το παρελθόν καθρεφτίζεται στο μέλλον για να καθρεφτιστεί πίσω στο παρόν ως αναδιπλασιασμός της αντανάκλασής του. Σε αυτό το σημείο χρειάζεται να αναρωτηθούμε, και εμείς και ο Zizek, για την ηθική της επιθυμίας μας σε σχέση με την ηθική της πράξης του λόγου μας όταν μιλάμε για τον Χριστιανισμό. Δεν μπορούμε να την εντοπίσουμε σε ένα οντολογικό χάσμα, σε μια ρωγμή, στο κέντρο της ύπαρξης από την οποία αναδύεται μια αυθεντική πράξη του λόγου αλλά ούτε και σε μια αυτοαναφορικότητα κυκλικού τύπου του Άλλου της απόλαυσης. Ο Lacan αναφέρει ότι: «το μόνο πράγμα για το οποίο μπορεί να είναι κανείς ένοχος, είναι το να έχει υπαναχωρήσει σε σχέση με την επιθυμία του»⁴. Η αέναη όμως ακολουθία μιας επιθυμίας της επιθυμίας μπορεί να εκβάλλει σε μια σύγχυση Φαντασιακού-Συμβολικού χωρίς Πραγματικό. Ο χρόνος μπορεί να καθηλωθεί σε μια διαπαθητικότητα χωρίς διάρκεια και τα στοιχεία που τον απαρτίζουν να γίνουν ολόιδια μεταξύ τους. Ακόμη κι αν το αίτημα του υποκειμένου διατρέχει έναν «πλήρη» κύκλο και η επιθυμία του ένα «κενό» κύκλο, ο οποίος αναπαριστά την μετωνυμική διαδρομή της επιθυμίας που το υποκείμενο διανύει σύμφωνα με μια ασυνείδητη επιλογή διαγράφοντας τους γύρους του αιτήματός του, δεν μπορούμε να διαφύγουμε από την ανεστραμμένη κυκλικότητα των σημαινόντων.

Το θέμα δεν είναι ποιος κύκλος φαντάζει καλύτερος για να τον επιλέξουμε με τα μάτια ερμητικά κλειστά αλλά η ριζική διαφορά ανάμεσα σε κύκλο και σταυρικό σχήμα (συμβολικός ευνουχισμός). Ο τραυματικός χαρακτήρας της Ενσάρκωσης του Λόγου δεν είναι της τάξεως του ριζικού ανταγωνισμού εντός Του αλλά ούτε και της σύμπτωσης πεπερασμένου και απείρου σε μια αρμονική Θεία Ολότητα. Η διαίρεση (Θεάνθρωπος) μέσα στο ίδιο το σημαίνον Θεός είναι ένα συμβάν μέσα στο αδιαίρετο της Αγίας Τριάδας. Ο Θεάνθρωπος διαιρείται χωρίς να χάνει την θεότητά του ή να εκφέρει απλώς άλλο ένα υστερικό παράπονο εγκατάλειψης προς τον Θεό Πατέρα      
ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ

1 Slavoj Zizek and John Milbank, The Monstrosity of Christ
, Paradox or Dialectic? (London: Edited by Creston Davis, 2009), p.249.

2 Ibid., p.253.

3 Ibid., p.253.

4 J.Lacan, Le Seminaire.Livre VII. L’ethique de la psychanalyse (Paris: Seuil, 1986), p.370.

photo gianpal333

ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗ ΑΥΤΟΑΝΟΣΩΝ

Επιστροφή στο κοπάδι!

Κάθε επιστροφή, ακόμη και η επιστροφή του Lacan στον Freud, είναι μια ανακύκλωση... Για να παραμείνεις στο κοπάδι πρέπει να'σαι ενήμερος. Όχι ανήμερο θεριό. Να μετράς τον χρόνο σου με πληροφορίες.

-Κανένα νέο;

-Τίποτα.

Να ανακυκλώνεις συνεχώς τις γνώσεις σου, το σώμα σου και τα χάπια σου. Σε κάθε ανακύκλωση παίρνεις δώρο κι απο ένα αυτοάνοσο. Απο χάπι σε χάπι, χωρίς happy end, πολλαπλασιάζεσαι σε κύτταρα και  αυτονομημένα όργανα που επεκτείνονται καρκινικά χωρίς εσένα. Ο φαύλος κύκλος πρόληψης και ιατροθεραπευτών-αρπακτικών που μυρίζονται αίμα και θυσιαζόμενους απο μίλια μακριά, δημιουργεί ομόκεντρα κυκλάκια ανθρώπινου δυναμικού σε τροχιά γύρω του. Οι λαδωμένες τροχαλίες γυρνούν τα γρανάζια. Ο συριγμός ηχεί σαν κόκκαλα δούλων που σπάνε. Όπου ακούς «κύκλο» μακριά! Αργά ή γρήγορα θα έρθει η σειρά σου για ανακύκλωση.

-Άς έρθουμε όλοι στον κύκλο!

-Δώστε τα χεράκια σας.

-Έτσι μπράβο!

-Φτιάξτε ανθρώπινες αλυσίδες παραγωγής!

Το σύνθημα δόθηκε στην εργασιακή παιδική χαρά και τα ανθρώπινα κοτόπουλα άρχισαν ήδη να ζαλίζονται απο τις περιστροφές. Μια εικονική κάμερα είναι μέσα στο κεφάλι τους. Καθένας έχει καταπιεί και απο ένα δέκτη  κι αρχίζει να γίνεται τηλεπαθητικός ως προς τον εαυτό του. Τα σίριαλ μιλούν μέσα απο τα σωθικά του με υπόκωφη φωνή. Με όλες αυτές τις περιστροφές σου γυρίζουν τ'άντερα αλλά κάνεις ακριβώς αυτό που δεν αντέχεις να κάνεις! Η ανάμειξη στο έγκλημα βγάζει μάτι, μάτια μου... Όχι ακριβώς το δικό σου, ενός ανύπαρκτου Οιδίποδα, αλλά της συνενοχής στον φόνο των ματιών σου. Τα θυσίασες σε ένα θέαμα χωρίς θέαση και θεατές. Δεν μπορείς να δεις γιατί η οθόνη σε κοιτάει κατάματα. Πως να δεις χωρίς απόσταση και βάθος πεδίου;

-Δεν επιτρέπεται να αποτύχετε!

Βαδίζεις στητός με αξιοθαύμαστη τυφλότητα προς τον βωμό του ολοκαυτώματός σου που έχει στηθεί  σαν Τοτέμ στο κέντρο του κύκλου. Μάλλον θα γαντζώθηκες σε άλλο ένα αυτοάνοσο. Δεν μυρίζεις κάτι που καίγεται; Την ώρα που η οσμή της σάρκας σου θα υψώνεται σε μια δυσοσμία αηδιαστική προς ένα παγανιστικό Θεό της απόλαυσης οι υπόλοιποι αιχμάλωτοι της ανακύκλωσης θα σέρνουν άλλο ένα κυκλικό χορό προς τιμήν σου...

-Που είναι η έξοδος; Πνίγομαι!

-Ο λαβύρινθος έχει μόνο εισόδους που φαντάζουν με έξοδο. Γιατί να ξοδεύεστε τώρα; Μήπως προτιμάτε μια έξοδο κινδύνου;

Η έξοδος, καλέ μου, είναι σε σχήμα σταυρού χωρίς σταυρική θυσία. Μακριά απο τις εξόδους κινδύνου που εγκυμονούν κινδύνους...  

                               photo by gianpal333