ΦΟΒΟΣ ΣΤΟ ΝΑ ΔΩ ΕΜΕΝΑ

«απόσπασμα σεμιναρίου»

Σώτη: Γιατί δεν θέλω να δω εμένα και τρέχω να καθίσω σε θεραπευτικούς κύκλους όπου ακούγονται τα πιο κουφά πράγματα;

-Γράψτε τα συναισθήματά σας σε χαρτί και μετά σκίστε το χαρτί!

Τόσο εύκολα νομίζουν ότι ξεμπερδεύεις με τα κακά συναισθήματα. Αν κάνεις λίστες  ξεσκίζοντας αυτά που νιώθεις τότε θα νιώθεις μόνο αυτά που ξέσκισες. Θα γίνεις επιπλέον ένα ψυχολογικό αυτόματο υπνωτιστών, υποβολέων, θυτών και θυμάτων. Τότε μπαίνουν εύκολα και οι διαγνωστικές ταμπέλες. Αν για παράδειγμα δεν διαβάζεις όσο θα έπρεπε είσαι αναβλητικός. Τι γίνεται με την ταμπέλα; Την παίρνω πάνω μου, την ενσωματώνω και γίνομαι αυτό που μου λένε ότι είμαι.

-Και έτσι αναβάλεις τα πάντα;

Σώτη: Αναβάλεις αυτά τα «πάντα» που σου λένε να κάνεις.

-Κι αν αναβάλεις και αυτά που σου αρέσουν;

Σώτη: Τότε και αυτά που σου αρέσουν τους αρέσουν…Είναι σαν να λες δεν θα κάνω αυτό που μου λες εσύ αλλά ούτε και αυτό που λέω εγώ. Η τιμωρία είναι διπλή. Χτυπάω εσένα, χτυπάω και μένα μέσα στην ίδια διαστροφική συνθήκη και μετά αναπαράγεται η όλη κατάσταση με δόσεις ενοχής. Οπότε πολύ εύκολα παγιδεύεσαι και ξεφορτώνεσαι τον εαυτό σου σε τέτοια  θανάσιμα τελετουργικά και εγκλωβίζεσαι στα κλειστά κυκλώματα.

Για παράδειγμα, σας το έχω αναφέρει ξανά στις συνεδρίες των σεμιναρίων, ας δούμε την κοινή θεραπευτική λογική που λέει: «και γιατί δεν σταματάει να παιδεύεται; Άρα είναι μαζοχιστής και απολαμβάνει τον πόνο του». Αντί να βρούμε την έξοδο από το σύμ-πτωμα του φορτώνουμε και ένα «καλά να πάθει!» συν την απαραίτητη ενοχή ώστε να είναι καλύτερα διαχειρίσιμος. Έτσι περνάμε εύκολα στις ταυτολογίες «η υστερική κάνει υστερίες» ή «τσιρίζει γιατί είναι υστερική». Τα βλέπετε τα κλειστά κυκλώματα; Δεν ενδιαφέρονται για το τι μας λέει ο άλλος, για τις πεσμένες όψεις του προσώπου του, για το βλέμμα του, για τον ίδιο ως άνθρωπο αλλά για το αν χωράει στο κουτάκι που τον τοποθετήσαμε. Αν εξέχει από αυτό τον στέλνουν για φαρμακευτική αγωγή.

Αν δεν έχουνε μάτια για να βλέπουνε ούτε αυτιά για να ακούνε, ούτε καν σώμα για να υπάρχουνε, μπλοκάρουν ακόμα και αυτό που ρέει.

-Γιατί;

Σώτη: Γιατί τους τρομάζει η ζωή και γίνεται οικείο το νεκρό.

photo gianpal(333)

Η ΚΛΕΙΔΑΡΟΤΡΥΠΑ ΤΗΣ ΔΙΑΣΤΡΟΦΗΣ

Τι μπορεί να δει κανείς μέσα από μια κλειδαρότρυπα; Μόνο κάτι ελάχιστο και διαστρεβλωμένο μια που αυτό που θα δει έχει το σχήμα της κλειδαρότρυπας. Μπορεί να υπάρχει ένας άνθρωπος ολόκληρος στο δωμάτιο αλλά μέσα από την συγκεκριμένη χαραμάδα των διαγνώσεων θα τον δουν ακρωτηριασμένο. Θα δουν μόνο ένα σημείο του. Επομένως όταν αρχίζουμε να βλέπουμε έτσι χάνουμε τον άνθρωπο σαν άνθρωπο που μπορεί να έχει εμμονές, υστερικές κρίσεις, ακόμα και κάτι παρανοϊκό που φέρνει σε παραλήρημα χωρίς να είναι τίποτα από όλα αυτά. Αν πας σε αυτή την τοπογραφία και βάλεις σημαδούρες τύπου «θυμώνεις πολύ, άρα είσαι μανιακός», «δεν θυμώνεις και έχεις μελαγχολικό ύφος, άρα είσαι καταθλιπτικός», κόβεις πλαίσια που εγκλωβίζουν και παράγουν μορφώματα εξουσίας που κολλάνε στο είναι.

«Έχεις, άρα είσαι!»

Αναβάλεις; Είσαι αναβλητικός.

Πότε κλαις και πότε γελάς εκκωφαντικά; Είσαι οριακός.

Βλέπετε πόσο εύκολο είναι να μπει αυτό το «είσαι!» και να διαμορφώσει μια persona; Πίσω από αυτή την ταμπέλα μπορείς να κρυφτείς ή να την κάνεις δέρμα και περίβλημα. Όταν κάθεσαι λοιπόν και κοιτάς από το ύψος της κλειδαρότρυπας θα τα βλέπεις όλα πολύ μικρά, τεμαχισμένα, τμηματικά και θα κολλάς εστιάζοντας σε κάθε όργανο χωρίς το σώμα του. Χωρίς να σε νοιάζει πραγματικά. Βέβαια τότε κινδυνεύεις να πάρεις την μομφή του ιδεοψυχαναγκαστικού και την αντίστοιχη φαρμακευτική αγωγή. Αν για παράδειγμα κολλήσεις με τα μαλλιά σου θα αρχίσουν τα τελετουργικά των μαλλιών. Θα τα κόβεις, θα τα βάφεις, θα τα ξεβάφεις κ.λπ. Τότε τα μαλλιά γίνονται ένα φετιχιστικό μερικό αντικείμενο που μπαίνει πάνω από εσένα και σε ορίζει με κάποιο τρόπο. Μαζί με το αντικείμενο σου έχουν δώσει και μια συμπυκνωμένη απόλαυση νοήματος. Αντί λοιπόν να ξεκολλήσεις την ταμπέλα από το είναι σου, την ανακυκλώνεις μέσα σε αυτό το σενάριο της κλειδαρότρυπας. Τότε είναι που τρέχουν να σου πουν ότι απολαμβάνεις τον πόνο σου. Ό,τι είσαι ο πόνος σου. Ό,τι και να λέει αυτό για την διαστροφή της κλειδαρότρυπας, δεν είσαι τα μαλλιά σου, ούτε ο πόνος σου…

Είσαι αυτός που είσαι…

photo gianpal(333)

Ό,ΤΙ ΚΙΝΕΙΤΑΙ ΑΚΙΝΗΤΟΠΟΙΕΊΤΑΙ

Αν αφαιρέσεις την κίνηση έχεις μόνο το αντικείμενο που είναι έτοιμο να εκραγεί. Αυτές οι μικροεκρήξεις και οι καβγάδες γίνονται για να μην συμβεί τίποτα, να μην υπάρχει απρόβλεπτη ανατροπή. Μη τυχόν και συμβεί το συμβάν! Για να σε καθησυχάσεις ότι τίποτα δεν πρόκειται να συμβεί προπονείσαι στον στόχο. Στο λένε στην εκπαίδευση και στην εργασία σου.

 Βάζεις στόχους έξω από εσένα και τους υπηρετείς εξ’αποστάσεως. Τους ρίχνεις βελάκια, τους κρατάς έξω από εσένα από φόβο, μακριά από το είναι σου και η μόνη διαμεσολάβηση είναι τα βελάκια. Αξιολογείς τις επιτυχίες και τις αποτυχίες σου, πας στοίχημα, παίζεις με τις πιθανότητες, μετράς την απόκλιση από τον στόχο και βρίσκεσαι υπό ύπνωση.

Αυτή η νυσταλέα κατάσταση υπάρχει αντί για εσένα. Μια νόρμα που φιξάρει, υπνωτίζει, σε κάνει και σαστίζεις, σε αποβλακώνει και μπορείς να φαντασιωθείς μόνο μέσα της. Νομίζεις ότι σου παίρνει τον φόβο αλλά στην ουσία σε αφήνει με μια διάχυτη φοβία. Ενώ απέξω δείχνεις ανάλαφρος από μέσα σου προσθέτει ασήκωτο βάρος. Τότε είναι που νομίζεις ότι είσαι μηχάνημα και θέλεις ρύθμιση. Βρίσκεις ένα χώρο για να απομονωθείς, να ελέγξεις τον προσομοιωμένο χώρο σου, να πεις δυο λόγια στον εαυτό σου που θα δρουν πυροσβεστικά και αφού κάνεις επανεκκίνηση σαν

photo gian pal(333)

να είσαι υπολογιστής θα ξαναμπείς σε λειτουργία και θα συνεχίσεις την δουλειά που σε έβαλαν να κάνεις σαν ρομπότ.  Μαζί με αυτή την δήθεν λειτουργικότητα που σε αρρωσταίνει λειτουργούν  και τα παρακάτω διαστροφικά τελετουργικά σαν αυτοματικός μηχανισμός στις σχέσεις σου:

Υπευθυνότητα: Να μην χαίρεσαι πολύ! Ήρεμα, να σου ορίσει πρώτα ο άλλος τι είδους σχέση έχετε.

‘Ελεγχος: Αυτοσυγκράτηση και αυτοέλεγχος. Να μην χαρείς για να μην πληγωθείς.

Λογοκρισία: Αν πεις αυτό θα ξενερώσει, καλύτερα να πεις αυτό…

Ικεσία: Να ικετεύεις γονατιστός για μια αγκαλιά που δεν θα είναι η αγκαλιά του ή η αγκαλιά της. Μια αγκαλιά ό,τι να’ναι…για να μην τρέμεις χωρίς ορθοπεδικό κηδεμόνα σε σχήμα αγκαλιάς.

Με ένα καφέ στο ένα χέρι και ένα τσιγάρο στο άλλο, πιστός ακόλουθος των τελετουργικών πρακτικών, κολλάς σαν να σε βίδωσαν στην άσφαλτο και δεν έχεις ενέργεια ούτε για να πάρεις τα πόδια σου λίγα βήματα πιο πέρα. Πας να πιαστείς από τον έρωτα ή το σεξ αλλά αρχίζεις να νιώθεις ότι όλοι μιλάνε για αυτό χωρίς να αγαπούν ή να επιθυμούν ερωτικά. Το σεξ δεν βρίσκεται μέσα στον έρωτα αλλά οπουδήποτε αλλού. Όταν τίποτα λοιπόν δεν σου δίνει φλόγα τότε συμβαίνει το πιο παράδοξο από όλα. Είσαι έτοιμος να πέσεις στην φωτιά!

ΓΙΟΡΤΙΝΗ ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΗ

Όταν «κάνω σαν» να γιορτάζω αναδιπλασιάζω τον πόνο μου. Όταν κάνω όπως κάνουν όλοι μπλοκάρω την επιθυμία μου. Η αναπαράσταση μπλοκάρει την επιθυμητική ροή. Είναι σαν να είσαι αιχμάλωτος στην καλύβα της γριάς μάγισσας, στη χώρα των ξωτικών, των κουραμπιέδων και της σοκολάτας. Η όψη των αιχμαλώτων είναι μελαγχολική όσο και να θέλουν να δείχνουν ότι απολαμβάνουν την γιορτινή ατμόσφαιρα. Η διαστροφή της επιθυμίας είναι να φτιάξεις μια ολόιδια καλύβα που απέξω θα δείχνει αρχοντικό και μέσα θα είναι η ακριβής αναπαράσταση της αιχμαλωσίας σου. Να μαραζώνεις μέσα της με ένα χαμόγελο ως τα αυτιά και να περιμένεις εκείνον ή εκείνη που θα έρθει για να σε σώσει. Ακόμα κι αν «σωθείς» δεν θα είσαι εσύ εκείνος που «σώθηκε» όταν απουσιάζεις από τις πράξεις σου μια που κάτι μέσα σου σου λέει ότι οι πράξεις σου σε πηγαίνουν προς θάνατο. Σαν να τις αφήνεις να πετύχουν ή να αποτύχουν από μόνες τους ενώ εσύ τις κοιτάς από ψηλά… από ένα σύννεφο das ding (του φροϋδικού Πράγματος). Από ψηλά όμως κοιτούν και οι νεκροί.

«μας βλέπουν από ψηλά…» λένε.

Όταν με βαριά καρδιά βάζεις τα καλά σου για τις γιορτές ή βάζεις το κεφάλι κάτω τις καθημερινές απλά εκτελείς εντολές. Μέσα στον λήθαργο ενός απόκοσμου ύπνου με βαρύ κεφάλι από τα ψώνια, τα χρέη, τους πιστωτές και τους οφειλέτες εξυπηρετείς τον λόγο ενός Άλλου. Με μια μόνιμη υπνηλία σαν μαστούρα υπακούς και εκτελείς εντολές. Έτσι είσαι συνεχώς «εκτός εαυτού». Ακόμα και όταν είσαι σε κλίμα εορταστικό, πενθείς.

Γαντζώνεσαι από όπου μπορείς γιατί νιώθεις ότι στερεύεις από ενέργεια. Τότε είναι που οι άνθρωποι μεταλλάσσονται σε ρούχα. Πότε μαζεύουν, πότε απλώνουν, πότε ξεθωριάζουν και πότε μπαλώνονται. Το σώμα όμως δεν είναι ρούχο. Το μάτι δεν είναι για να απολαμβάνει σενάρια πόνου. Ούτε το αυτί για να ακούει συνέχεια το ίδιο ρεφρέν, ούτε το χέρι για να γράφει συνέχεια την ίδια αμετάκλητη μοίρα του. Ο άνθρωπος δεν είναι σκέτη επιφάνεια εγγραφής για να αφήνουν πάνω του σημάδια τα χρόνια που περνούν.

Αντί λοιπόν να βραχυκυκλώνεσαι με τα φωτάκια του χριστουγεννιάτικου δέντρου και να αναβοσβήνεις μαζί τους μπορείς να είσαι εσύ αυτός που γεννιέται και ανασταίνεται από τους νεκρούς… Και αυτός είναι ένας λόγος για να το γιορτάσεις πραγματικά!

Καλά Χριστούγεννα…

photo gianpal(333)

ΝΕΕΣ ΔΙΑΣΤΡΟΦΕΣ ΜΕ ΕΠΙΚΑΛΥΨΗ ΣΟΚΟΛΑΤΑ

Tην είπαν υπερκινητική με Δ.Ε.Π.Υ αλλά αμέσως εντόπισε την μικρή ταμπέλα στο γραφείο μου και την ζωγράφισε λεπτομερώς στα αριστερά του πίνακα. Την ανέκριναν οι «ψ» για τα συναισθήματά της και αφού δεν τους απάντησε τι ακριβώς νιώθει υπέθεσαν ότι δεν ένιωθε τίποτα απολύτως. Την έτρεχαν σε φωτεινούς ενιαίους χώρους χωρίς διαχωριστικά και αφού κατσάδιαζαν τους γονείς της που δεν ήξεραν να το παίξουν μέντορες των παιδιών τους την παρέπεμπαν στον επόμενο ειδικό με ένα χαρτί στο χέρι που την στιγμάτιζε για πάντα. Από μέρα σε μέρα άνοιγε μπροστά της όλο το φάσμα του δήθεν αυτισμού και την απορροφούσε όλο και πιο βαθιά. Μέχρι να πιστέψει ότι είναι πράγματι εξωγήινη και να αρχίσει να συμπεριφέρεται αλλόκοτα για να επιβεβαιωθεί η διάγνωση που της φόρεσαν.

«Γύρω-γύρω όλοι και στη μέση;»

Οι κύκλοι διαστροφής είναι πια ισοδύναμοι με μια κάθετη ιεραρχία. Δεν υπάρχει κάθετος και οριζόντιος άξονας τύπου σταυρού αλλά ο κάθετος άξονας (στυγνή ιεραρχία) εγγράφεται μέσα σε κύκλο (κυκλική-συντροφική δομή εργαζομένων) στην κοπή νέων διαστροφικών διαταραχών. Βέβαια ο κάθετος άξονας προσποιείται ότι αντιμάχεται τον κύκλο και το αντίστροφο. Στην ουσία το σημείο επαφής τους είναι η τρύπα! Όταν πια τους σπρώχνουν στα φάρμακα η άβυσσος έχει ανοίξει… Ποια είναι τα σημαίνοντα της πτώσης στο χείλος της αβύσσου;

Α) κρίση πανικού: μούδιασμα στα χέρια, πίσω στον αυχένα, ένα σφίξιμο στο στήθος και γενικά η αναπαράσταση μιας μέγγενης που δεν σε αφήνει να κουνηθείς.

Β) φόβος του φόβου: «πεθαίνω, λιποθυμάω, θα με κάνουν, θα με ράνουν…», να αναζητάς μανιωδώς safe place μια που σε έκαναν διάφανο σαν φάντασμα και τρέμεις χωρίς καν την σκιά σου.

Γ) ενοχή για όλα: Πρέπει πρώτα να εξαγοράσεις το χρέος σου στο Πραγματικό και μετά να ζήσεις, οπότε σταματάς να ζεις και πεθαίνεις μέρα με τη μέρα.

Η μικρή με τα παράσημα (Δ.Ε.Π.Υ, αυτισμό και τα συναφή) μου λέει: «πες τους για την σοκολάτα!...»

Ένα παιδάκι ήθελε σοκολάτα. Η μαμά του, του έδινε μαύρη, λευκή, με φουντούκια αλλά αυτό φώναζε θλιμμένο «όχι αυτή την σοκολάτα, θέλω σοκολάτα!». Το νόμιζαν για τρελό ώσπου…,κάνω εδώ μια παύση και η μικρή συμπληρώνει, «ώσπου τελικά κατάλαβαν ότι δεν ήθελε να του πετάνε μια σοκολάτα έτσι (στη μούρη) αλλά η μαμά του να είναι γλυκιά σαν σοκολάτα!»

«Αν η μαμά του ήταν γλυκιά σαν σοκολάτα…» συνεχίζω και η μικρή αναλύτρια συμπληρώνει «μπορεί να μην ήθελε καν σοκολάτα!» 

photo gianpal333

 

ΚΟΚΚΙΝΑ ΠΑΠΟΥΤΣ(Ι)Α Άγαλμα-μανιτάρι: Το κρυφό σφάλμα του Lacan και του Freud

φωτο gianpal333

«Ωραία παπούτσια για χορό! Είπε ο γερο-στρατιώτης. Γίνονται ένα με τα πόδια σου όταν χορεύεις! Και χτύπησε μαλακά το χέρι του στις σόλες…»

Η σεξουαλική διαφορά είναι το Πραγματικό του σώματος αλλά ποιος πραγματικά το βλέπει; Ο Freud από τον πατέρα που σφάλλει πέρασε στην ενοχή του γιού με το οιδιπόδειο κάνοντας ένα άλμα στο κενό… Το οιδιπόδειο είναι η μήτρα-καταφύγιο του Freud. H  αποπλάνηση του σαγηνευτή ενηλίκου αθωώνεται και το παιδί είναι το μόνο που φταίει. Ο ίδιος ως γιός δεν ξέρει τίποτα για την κηλίδα της ενοχής στο μέτωπό του. Το μάτι του τυφλώνεται από την υπερβολική έκθεση στον μύθο του Οιδίποδα και προσπερνά ό,τι «βγάζει μάτι». Ο Οιδίποδας συνδέεται α) με μια παιδοκτονία. Πρώτα «σκοτώνουν» ένα παιδί! β) με μια πατροκτονία γ) με μια αιμομιξία και δ) με μια αυτοκτονία της Ιοκάστης και ένα ακρωτηριασμό του Οιδίποδα. Βγάζει κυριολεκτικά τα μάτια του αφού είδε κατάματα αυτό που «βγάζει μάτι…»

 «…και η Κάρεν δεν κρατήθηκε. Έκανε δυο τρία βήματα, αλλά με το που άρχισε, τα πόδια της συνέχισαν να χορεύουν. Λες και το αποφάσισαν από μόνα τους τα παπούτσια…»

Ο Freud είναι ο ίδιος ο Δον Ζουάν αν και δεν είχε ερωτικές κατακτήσεις. Κάνει όμως συλλογές από αγάλματα παγανιστικών θεοτήτων, συλλέγει  μανιτάρια που μοιάζουν με βάθρα θεοτήτων και απατάει τον Γιαχβέ, τον Θεό των προγόνων του, και όχι την γυναίκα του. Ο Lacan αναδιπλασιάζει τον Freud ενώ θεωρεί ότι «επιστρέφει σ’αυτόν». Τα αγάλματα που συλλέγει είναι, κατά την γνώμη μου, τα «Ονόματα-του-Πατέρα» και το κεντρικό είδωλο, που μαρκάρει τον τόπο της απόλαυσης και όχι της επιθυμίας, είναι το «μικρό αντικείμενο α». Ο Freud τρώει με καλεσμένους αγάλματα στο τραπέζι του και ο Lacan μιλάει για το άγαλμα μέσα μας. Κάπου εδώ βλέπω να μεταδίδεται το σφάλμα από τον πατέρα στον γιό της ψυχανάλυσης…

 Γεμίσαμε «αγαλματίδια-φετίχ» που τα κουβαλάμε στο τσεπάκι μας για κάθε χρήση και μαλακία. Δεν αρκεί το αναιμικό «όχι» ενός μαμαδομπαμπά για να μην τρώμε τα παιδάκια σαν κανίβαλοι και να μην τα ωθούμε σε θυσίες και ολοκαυτώματα. Το σφάλμα είναι ότι στον τόπο της επιθυμίας λιμνάζει η απόλαυση του πόνου και στον τόπο της μεταβιβαστικής αγάπης λιμνάζει η μεταβιβαστική μετάσταση σφαλμάτων από γενιά σε γενιά που εξ-ίστανται σε καρκινώματα. Η διαστροφική αλυσίδα τρέφεται με πλεόνασμα μελαγχολικής νοσταλγίας, με μια κλαίουσα ιτιά δίπλα από την φάτνη του Χριστού, και με το άψογο μακιγιάζ μιας  ξηρής επιδερμίδας με μαύρα στίγματα και νεκρά κύτταρα που, αν και είναι προσωπείο, προσποιείται το λαμπερό πρόσωπο των γιορτών. Όμως παρόλο το λούστρο, τους κορσέδες, και τους

παπουτσωμένους γάτους, τους διασκεδαστές των αφεντάδων τους, κάτι λείπει από τον χορό της χαράς…

«…τα παπούτσια μπήκαν σ΄ένα ντουλάπι του σπιτιού, όμως η Κάρεν δεν άντεχε, κι όλο άνοιγε να τα κοιτάξει…»

(απόσπασμα από το βιβλίο της Σώτης Γρίβα «Κόκκινα παπούτσ(i)α» που εκδίδεται το ΔΕΚΕΜΒΡΙΟ ΤΟΥ 2016)